Gần 1 thập kỷ chờ đợi tuyến Vành đai 1

Những người dân sống dọc tuyến Hoàng Cầu - Voi Phục từng quen với cảnh ùn tắc kéo dài, đường hẹp, công trình dang dở suốt nhiều năm. Tiền thân của Vành đai 1 là tuyến đường bao quanh nội đô Hà Nội cũ, với mặt cắt nhỏ, không còn đáp ứng được áp lực giao thông của một đô thị hơn 8 triệu dân.

Công trường cầu chính dây văng Tứ Liên thi công khẩn trương trong những ngày giáp Tết.

Được phê duyệt từ cuối năm 2017 và dự kiến hoàn thành vào năm 2020, dự án đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục từng nhiều lần lỡ hẹn. Gần một thập kỷ trôi qua, đây được xem là một trong những dự án hạ tầng phức tạp bậc nhất của Thủ đô, cả về kỹ thuật, nguồn vốn lẫn công tác giải phóng mặt bằng.

Áp lực chỉ thực sự thay đổi khi thành phố đặt dự án vào tình trạng "đếm ngược". Các tổ công tác được thành lập, làm việc xuyên đêm, báo cáo tiến độ theo từng ngày. Thành phố đồng thời áp dụng 16 chính sách hỗ trợ đặc thù, công khai, minh bạch, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân.

Kết quả, sau 20 ngày triển khai cao điểm, toàn bộ mặt bằng đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục được bàn giao đúng hạn, tạo sự đồng thuận hiếm thấy với một dự án từng được coi là "nan giải".

Nếu Vành đai 1 là bài toán giải tỏa áp lực nội đô thì Vành đai 4 được xác định là trục động lực liên vùng, mở không gian phát triển mới cho toàn vùng Thủ đô.

Dự án có tổng chiều dài hơn 113km, đi qua Hà Nội, Hưng Yên và Bắc Ninh. Riêng đoạn qua địa bàn Hà Nội dài khoảng 59,2km, thu hồi hơn 800ha đất và di dời hơn 9.000 ngôi mộ - khối lượng công việc chưa từng có tiền lệ.

Sau hơn 3 năm triển khai, đến nay 13/13 khu tái định cư đã hoàn thành, toàn bộ mặt bằng được bàn giao cho đơn vị thi công. Dự án thành phần xây dựng đường song hành đã đạt khoảng 85% khối lượng, phấn đấu cơ bản hoàn thành trong quý II/2026.

Trong khi đó, dự án cao tốc theo hình thức PPP đang được các nhà đầu tư tập trung thi công các hạng mục cầu lớn như Hồng Hà, Mễ Sở, Hoài Thượng và các đoạn cầu cạn.

Điểm nhấn 7 cầu vượt sông Hồng

Cùng với các tuyến vành đai, năm 2025 đánh dấu bước chuyển lớn khi Hà Nội đồng loạt khởi công 7 cây cầu vượt sông Hồng, gồm: Trần Hưng Đạo, Tứ Liên, Thượng Cát, Vân Phúc, Ngọc Hồi, Hồng Hà và Mễ Sở. Không chỉ giảm tải cho các cầu hiện hữu, những dự án này còn mở ra trục kết nối mới, tạo động lực phát triển các khu đô thị, vùng ven và liên vùng Thủ đô.

Cầu Ngọc Hồi đang thi công cọc khoan nhồi trụ T41.

Tại dự án cầu Ngọc Hồi, công tác giải phóng mặt bằng được coi là "điều kiện tiên quyết" để bảo đảm tiến độ tổng thể.

Là đơn vị được ủy quyền làm chủ đầu tư dự án thành phần GPMB, xã Thanh Trì đã chủ động phối hợp chặt chẽ với xã Nam Phù triển khai các bước đo đạc, xác định quy chủ, giải thửa ngay sau khi thành phố ban hành chủ trương vào tháng 11/2025. Đến nay, 13,4ha mặt bằng đã cơ bản được bàn giao, đạt 99%.

Ông Phạm Tiến Thành, Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư - Hạ tầng xã Thanh Trì cho biết, mục tiêu cao nhất là bảo đảm 100% mặt bằng được bàn giao đúng cam kết, không để bất cứ nút thắt nào làm chậm tiến độ chung.

Ngay khi tiếp nhận mặt bằng vào đầu tháng 1/2026, không khí trên công trường cầu Ngọc Hồi lập tức chuyển sang trạng thái thi công tổng lực. Kỹ sư trưởng Tạ Thụ Kiệt, phụ trách thi công tại công trường cho biết, nhờ công tác chuẩn bị kỹ lưỡng từ trước, liên danh nhà thầu đã đồng loạt triển khai các mũi thi công ngay khi có đất sạch.

Tương tự, tại dự án cầu Tứ Liên, liên danh EPC do Công ty TNHH Tập đoàn Xây dựng Thái Bình Dương đứng đầu cũng đang tổ chức thi công cuốn chiếu, đếm ngược từ mốc hoàn thành.

Theo kỹ sư trưởng Lý Thuật Bảo, nhiều cán bộ và công nhân sẵn sàng đón Tết trên công trường. Mục tiêu là đáp ứng yêu cầu hoàn thành trong quý II/2027.

Nỗ lực đảm bảo tiến độ các đại dự án

Trong khi đó, các dự án đô thị quy mô lớn như Khu đô thị thể thao Olympic hay trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng đang được thành phố đặt vào lộ trình triển khai rõ ràng.

Với Khu đô thị thể thao Olympic, Phó chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn yêu cầu tổ chức thi công ngay trong tháng 2, tập trung trước mắt vào phân khu B với hạt nhân là sân vận động Trống Đồng quy mô khoảng 135.000 chỗ ngồi.

Đại diện nhà đầu tư, ông Nguyễn Thanh Bình, Phó Giám đốc phát triển dự án Công ty CP Vinhomes khẳng định, doanh nghiệp đã xây dựng kế hoạch triển khai chi tiết, huy động đầy đủ nhân lực, thiết bị, phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương để bảo đảm đúng tiến độ.

Cùng đó, Đại lộ cảnh quan sông Hồng - trục không gian dài gần 90km được định hướng không chỉ là tuyến giao thông mà còn là không gian văn hóa, sinh thái, góp phần tái cấu trúc đô thị và nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô.

Nhìn tổng thể, từ Vành đai 1, Vành đai 4 đến các cây cầu vượt sông Hồng và các đại dự án đô thị, Hà Nội đang bước vào giai đoạn tăng tốc hiếm có trong lịch sử phát triển hạ tầng.

((Theo lộ trình, Hà Nội yêu cầu hoàn thành cơ bản công tác GPMB 7 dự án cầu vượt sông Hồng trước quý I/2026, gắn tiến độ với trách nhiệm cụ thể của từng địa phương, từng chủ thể tham gia.

Các cây cầu không chỉ giải tỏa áp lực cho các cầu hiện hữu, mà còn tạo động lực phát triển không gian đô thị hai bờ sông Hồng - khu vực được xác định là trục phát triển chiến lược trong nhiều thập niên tới.))

Theo Mai Thu-Báo Xây Dựng