Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình và mức độ rủi ro cao trong lĩnh vực giao thông vận tải thuộc phạm vi quản lý của Bộ.

Bộ Xây dựng đề xuất sửa quy định, quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa lĩnh vực GTVT theo mức độ rủi ro (ảnh minh hoạ).

Theo Vụ Khoa học công nghệ, môi trường và vật liệu xây dựng, sau khi Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa số 78/2025/QH15 và Nghị định số 37/2026/NĐ-CP được ban hành, phương thức quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa đã chuyển từ cơ chế quản lý theo "sản phẩm, hàng hóa nhóm 2" sang phân loại theo ba mức độ rủi ro gồm thấp, trung bình và cao.

Do đó, việc ban hành thông tư mới thay thế Thông tư số 12/2022/TT-BGTVT (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 62/2024/TT-BGTVT và Thông tư số 71/2025/TT-BXD) là cần thiết nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với các quy định pháp luật hiện hành.

Theo dự thảo, danh mục sản phẩm, hàng hóa sẽ được xác định theo từng mức độ rủi ro, kèm mã số HS và yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng. Đây sẽ là cơ sở pháp lý để thực hiện chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy, kiểm tra chất lượng hàng hóa nhập khẩu cũng như quản lý chất lượng đối với sản phẩm sản xuất trong nước.

Bộ Xây dựng cho rằng việc ban hành thông tư không chỉ bảo đảm sự thống nhất của hệ thống pháp luật mà còn tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong lĩnh vực giao thông vận tải.

Đáng chú ý, dự thảo quy định nhóm sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro cao phải thực hiện chứng nhận hợp quy thông qua các tổ chức chứng nhận được chỉ định và chịu kiểm tra chất lượng theo quy định.

Danh mục này bao gồm nhiều sản phẩm có ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn giao thông như ô tô các loại; xe mô tô, xe gắn máy; xe bốn bánh có gắn động cơ; xe máy chuyên dùng; rơ-moóc, sơ-mi rơ-moóc; cùng nhiều phụ tùng, linh kiện quan trọng như gương chiếu hậu, lốp hơi, kính an toàn ô tô, động cơ, vành hợp kim, khung xe mô tô, xe gắn máy, đèn chiếu sáng phía trước của phương tiện giao thông cơ giới đường bộ.

Ngoài ra, nhiều sản phẩm công nghiệp chuyên dùng trong lĩnh vực giao thông vận tải cũng được xếp vào nhóm rủi ro cao, như thiết bị xếp dỡ lắp đặt trên phương tiện giao thông đường bộ, đường sắt; phương tiện, thiết bị xếp dỡ chuyên dùng tại cảng hàng không, cảng thủy; thiết bị nâng hạ, vận chuyển hàng hóa, hành khách chuyên dùng; cơ sở đóng mới, sửa chữa tàu thủy và phương tiện đường sắt.

Đối với nhóm sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình, việc đánh giá sự phù hợp sẽ được thực hiện theo cơ chế tương ứng với mức độ rủi ro, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước.

Nhóm này bao gồm các sản phẩm như thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô, toa xe đường sắt đô thị, phương tiện chuyên dùng trong lĩnh vực đường sắt, toa xe hành lý, toa xe bưu vụ, toa xe hàng ăn, toa xe hàng, toa xe chở khách không tự hành, toa xe công vụ và toa xe phát điện.

Dự thảo cũng quy định nguyên tắc quản lý chất lượng đối với các sản phẩm, hàng hóa thuộc nhóm rủi ro trung bình và rủi ro cao. Theo đó, việc chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy và kiểm tra chất lượng sẽ được thực hiện theo quy định của Bộ Xây dựng cùng các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng.

Theo Yến Chi-Báo Xây Dựng