Phân khu đô thị sông Hồng, đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở, được Hà Nội nghiên cứu điều chỉnh trên phạm vi khoảng 11.418 ha, dài 40 km, trải theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, thuộc địa giới 16 xã, phường.

Ranh giới nghiên cứu phía Bắc là đê Tả sông Hồng, phía Nam là đê Hữu sông Hồng, phía Tây Bắc là cầu Hồng Hà và phía Đông Nam là cầu Mễ Sở. Quy hoạch này được phân thành ba đoạn lấy ranh giới là các cây cầu bắc qua sông Hồng với mục tiêu chính là tổ chức lại toàn bộ không gian, xây dựng thành phố ven sông phát triển hài hòa, tạo môi trường sống xanh và bền vững.

Đồng thời, mỗi phân đoạn sẽ đảm nhận các vai trò riêng trong hoàn thiện giao thông, kết hợp các chức năng đô thị, tạo khuôn khổ phát triển kinh tế và hình thành không gian công cộng, cảnh quan mang tính bản địa.

Cấu trúc không gian được chia thành ba phân đoạn với chức năng riêng biệt. Nguồn: UBND TP Hà Nội

Phân đoạn 1 từ cầu Hồng Hà đến cầu Thăng Long có diện tích khoảng 3.436 ha, dân số 160.000, có chức năng chính gồm không gian sinh thái bảo tồn tính tự nhiên; công viên chuyên đề, công viên thể dục thể thao, cây xanh cảnh quan. Thành phố cho biết sẽ cải tạo, chỉnh trang trước mắt các khu dân cư thuộc làng xóm và phát triển một số khu đô thị đa chức năng, thương mại, dịch vụ, logistic và nhóm nhà ở. Cụm cảng Chèm được đặt trong nhóm chức năng thương mại, dịch vụ và vận chuyển của đoạn này.

Cấu trúc phân đoạn 1 dành vùng lớn dành cho mặt nước, cây xanh và không gian sinh thái, bao quanh là các khu vực phát triển đô thị được bố trí tập trung. Các khu đất phát triển đô thị được xác định tại Mê Linh, Thiên Lộc và phường Thượng Cát. Ba dự án công viên gồm cụm công viên Tráng Việt, Thượng Cát - Liên Mạc và Ô Diên.

Về kiến trúc, đoạn 1 có tầng cao tối đa 30-45 tầng. Mật độ xây dựng được xác định 60% đối với đất dịch vụ - công cộng, 35-40% đối với nhóm nhà ở, 5% đối với công viên công cộng và 25% đối với công viên chuyên đề. Các khu dân cư ngoài đê không thuộc phạm vi phải di dời theo Quy hoạch phòng chống lũ và không nằm trong phạm vi ảnh hưởng của trục đại lộ cảnh quan sông Hồng.

Bản đồ quy hoạch đất và một số dự án thành phần tại phân đoạn 1. Nguồn: UBND TP Hà Nội

Phân đoạn 2 từ cầu Thăng Long đến cầu Thanh Trì có diện tích khoảng 4.548 ha, dân số khoảng 541.000 người, là đoạn có quy mô lớn nhất trong ba phân đoạn. Đây là khu vực trung tâm của phân khu đô thị sông Hồng, với chức năng công cộng, văn hóa, thương mại, dịch vụ và không gian cảnh quan. Trọng tâm của đoạn 2 là tái thiết mạnh mẽ, bổ sung thương mại, dịch vụ và các thiết chế văn hóa tập trung, đồng thời định hình đô thị hướng về sông.

Đặc biệt, phân đoạn 2 được định hình vai trò là "phòng khách đô thị". Đây sẽ là nơi bố trí các công trình điểm nhấn liên kết khu vực Hồ Tây - Cổ Loa, cùng hệ thống không gian công cộng, văn hóa và cảnh quan. Khu vực này nằm giữa hệ thống cầu và các trục giao thông quan trọng của Hà Nội, do đó cấu trúc quy hoạch được tổ chức với nhiều khu phát triển đô thị và công viên xen kẽ.

Các khu phát triển đô thị được xác định tại Vĩnh Thanh - Đông Anh, Hồng Hà, Bồ Đề và các khu vực liên quan đến Long Biên. Hệ thống dự án công viên gồm Tàm Xá, Ngọc Thụy, Long Biên - Cự Khối, Phú Thượng và Hồng Hà. Ngoài ra còn có dự án khu định cư Long Biên - Bồ Đề và khu đô thị đa mục tiêu Long Biên - Bồ Đề - Bát Tràng.

Phân đoạn 2 cũng áp dụng tầng cao tối đa 30-45 tầng; mật độ đất dịch vụ - công cộng 60%, nhóm nhà ở 35-40%, công viên công cộng 5% và công viên chuyên đề 25%.

Bản đồ quy hoạch đất và một số dự án thành phần tại phân đoạn 2. Nguồn: UBND TP Hà Nội

Phân đoạn 3 từ cầu Thanh Trì đến cầu Mễ Sở có diện tích khoảng 3.435 ha, dân số khoảng 499.000, có các chức năng thương mại, dịch vụ, vận chuyển, công viên nông nghiệp sinh thái, phát triển nghỉ dưỡng kết hợp trải nghiệm sáng tạo. Quy hoạch đồng thời đặt yêu cầu bảo tồn và khôi phục các giá trị lịch sử, văn hóa phục vụ du lịch.

Không gian đô thị được tổ chức tại các khu vực Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân và Bát Tràng, cùng các cụm công viên Lĩnh Nam, Lĩnh Nam - Nam Phù - Hồng Vân và Xuân Quan - Phụng Công. Riêng Bát Tràng được bố trí khu vực bảo tồn làng nghề và tái định cư. Các khu phát triển đô thị được đặt tại Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân và Bát Tràng, đan xen với hệ thống cây xanh, mặt nước và không gian nông nghiệp.

Các chức năng thương mại, dịch vụ và logistic được gắn với cảng Thanh Trì và Bát Tràng, trong khi làng nghề Bát Tràng được đưa vào cấu trúc phát triển đô thị và du lịch. Phân đoạn 3 cũng có tầng cao tối đa 30-45 tầng và các chỉ tiêu mật độ xây dựng tương tự phân đoạn 1 và 2.

Bản đồ quy hoạch đất và một số dự án thành phần tại phân đoạn 3. Nguồn: UBND TP Hà Nội

Đối với các làng xóm, thành phố định hướng trước mắt cải tạo, chỉnh trang những khu vực không nằm trong phạm vi phải di dời theo Quy hoạch phòng chống lũ hoặc bị ảnh hưởng bởi Đại lộ trục cảnh quan, nút giao thông.

Các phân đoạn 1, 2 và 3 gắn bó chặt về mặt không gian. Quy hoạch đặt ra một nhóm nguyên tắc chung cho toàn tuyến là sắp xếp, quy hoạch lại khu dân cư ngoài đê; phát triển đô thị mới và công trình dịch vụ dọc các trục đường chính. Thành phố sẽ bố trí không gian cao tầng theo tuyến, mật độ thấp và giảm dần về phía đê, tạo vùng đệm giữa đô thị cao tầng và làng xóm. Quy hoạch theo hướng này sẽ tối ưu việc khai thác cảnh quan làng nghề cho du lịch sinh thái, bổ sung giáo dục, y tế, văn hóa và quỹ đất cây xanh.

Chuỗi công viên được tổ chức theo chiều dài bãi sông, kết nối với các khu đô thị thông qua các trục xanh Đông - Tây. Những khu vực thường xuyên ngập nước phía ngoài đê bối được bố trí công viên bảo tồn tự nhiên. Các không gian chức năng tổng hợp được bố trí tại khu vực tiếp giáp nội đô lịch sử, gắn với không gian văn hóa như cầu Long Biên và trục Hồ Tây - Cổ Loa.

Cấu trúc này được hỗ trợ bởi hệ thống giao thông mới. Đại lộ cảnh quan sông Hồng được đề xuất xây dựng song song và cơ bản bám theo hai bên đê. Tuyến phía Tả sông Hồng dài khoảng 35,04 km, từ nút giao cầu Hồng Hà tại Mê Linh đến địa phận Bát Tràng, kết nối trục di sản tỉnh Hưng Yên. Tuyến phía Hữu sông Hồng dài khoảng 45,34 km, từ cầu Hồng Hà tại Ô Diên đến vành đai 4, cầu Mễ Sở, thuộc Hồng Vân. Hai tuyến có tổng diện tích ảnh hưởng khoảng 713,65 ha.

Việc triển khai cũng được chia theo giai đoạn. Trong 2026-2030, thành phố dự kiến thực hiện Đại lộ cảnh quan hai bên sông, kè và chỉnh chỉnh trị lòng, bờ sông, công viên Phú Thượng, công viên tại bãi sông phường Hồng Hà, khu vực "Phòng khách đô thị", khu đô thị định cư tại Lĩnh Nam, Long Biên.

Giai đoạn 2030-2038, thành phố hoàn thành các dự án thành phần còn lại. Toàn bộ phương án gồm 18 dự án thành phần, trong đó có 2 dự án giao thông, 11 dự án công viên, 2 dự án kè và chỉnh trị lòng, bờ sông và 3 dự án khu đô thị định cư, tái thiết.

Theo Sơn Hà-vnExpress